NLNederlands

Home › Eten & drinken

Eten & drinken · Nederland

Het woord kwark kwam uit het Slavisch

Kwark is een leenwoord uit het Duits, en dat woord komt weer uit het Slavisch.

· Redactie Restaurant Magazine

Een aardewerk kom dikke witte kwark met walnoten en honing op een ontbijttafel, met een houten lepel en donker brood.
Eigen redactiebeeld

Kwark in wekelijkse partijen van 10.000 kilo: zo staat het in 1915 in een krant. Het is de oudste vindplaats in het Etymologisch Woordenboek van het Nederlands. Het Chronologisch woordenboek noemt 1941.

Het woord is ontleend aan het Duitse Quark, dat in de veertiende eeuw voorkomt. Dat komt uit het Middelhoogduitse twarc, met een Middenduitse klankovergang van tw- naar kw-, en dat is weer ontleend aan het Neder-Sorbische twarog. Het Slavische woord is hetzelfde als het Russische tvoróg en het Tsjechische tvaroh. De betekenis in het Nederlands is ‘ongerijpte kaas, wrongel’. Misschien is het met een andere klinkerwisseling verwant met het Griekse tūrós, ‘kaas’, hetzelfde woord dat in boter zit.

Een kom kwark met walnoten en honing naast een houten lepel.
Eigen redactiebeeld

Niet iedereen vond het goed Nederlands. Theissen schrijft in 1978 dat Van Dale, Koenen en sommige puristen kwark als een germanisme voor ‘wrongel’ beschouwen, terwijl alle andere woordenboeken het als goed Nederlands aanvaarden.

In de tabel van het Voedingscentrum heeft volle kwark 35 tot 50 procent vet, halfvolle kwark 10 tot 35 procent en magere kwark minder dan 10 procent.

Kwark in het kort

Herkomst: Duits Quark, uit Middelhoogduits twarc en Neder-Sorbisch twarog

Oudste vindplaats in het Etymologisch Woordenboek: 1915

Vetpercentage: volle kwark 35-50, halfvolle 10-35, magere minder dan 10

Bronnen en beeldcredits →

Rubrieken
HomeRestaurantgidsRestaurantkaartPlaatsen & regio’sEten & drinkenUitjesWetenswaardighedenParkeren & bereikbaarheidAlle verhalenAgenda